Mokshadharma Parva · Chapter 69
Mokshadharma 69 (BORI 236, vulgate 242)
अध्यायः २३६
Shanti Parva Mokshadharma chapter 69 of 186.
30 verses
प्रोक्ता गृहस्थवृत्तिस्ते विहिता या मनीषिणाम् | तदनन्तरमुक्तं यत्तन्निबोध युधिष्ठिर
Meaning
{"speaker":"Bhishma","innerSection":"वासुदेवोग्रसेनसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":236,"vulgateChapter":242}
क्रमशस्त्ववधूयैनां तृतीयां वृत्तिमुत्तमाम् | संयोगव्रतखिन्नानां वानप्रस्थाश्रमौकसाम्
Meaning
{"speaker":"Bhishma","innerSection":"वासुदेवोग्रसेनसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":236,"vulgateChapter":242}
श्रूयतां पार्थ भद्रं ते सर्वलोकाश्रयात्मनाम् | प्रेक्षापूर्वं प्रवृत्तानां पुण्यदेशनिवासिनाम्
Meaning
{"speaker":"Bhishma","innerSection":"वासुदेवोग्रसेनसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":236,"vulgateChapter":242}
गृहस्थस्तु यदा पश्येद्वलीपलितमात्मनः | अपत्यस्यैव चापत्यं वनमेव तदाश्रयेत्
Meaning
{"speaker":"Vyasa","innerSection":"वासुदेवोग्रसेनसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":236,"vulgateChapter":242}
तृतीयमायुषो भागं वानप्रस्थाश्रमे वसेत् | तानेवाग्नीन्परिचरेद्यजमानो दिवौकसः
Meaning
{"speaker":"Vyasa","innerSection":"वासुदेवोग्रसेनसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":236,"vulgateChapter":242}
नियतो नियताहारः षष्ठभक्तोऽप्रमादवान् | तदग्निहोत्रं ता गावो यज्ञाङ्गानि च सर्वशः
Meaning
{"speaker":"Vyasa","innerSection":"वासुदेवोग्रसेनसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":236,"vulgateChapter":242}
अकृष्टं वै व्रीहियवं नीवारं विघसानि च | हवींषि सम्प्रयच्छेत मखेष्वत्रापि पञ्चसु
Meaning
{"speaker":"Vyasa","innerSection":"वासुदेवोग्रसेनसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":236,"vulgateChapter":242}
वानप्रस्थाश्रमेऽप्येताश्चतस्रो वृत्तयः स्मृताः | सद्यःप्रक्षालकाः केचित्केचिन्मासिकसञ्चयाः
Meaning
{"speaker":"Vyasa","innerSection":"वासुदेवोग्रसेनसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":236,"vulgateChapter":242}
वार्षिकं सञ्चयं केचित्केचिद्द्वादशवार्षिकम् | कुर्वन्त्यतिथिपूजार्थं यज्ञतन्त्रार्थसिद्धये
Meaning
{"speaker":"Vyasa","innerSection":"वासुदेवोग्रसेनसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":236,"vulgateChapter":242}
अभ्रावकाशा वर्षासु हेमन्ते जलसंश्रयाः | ग्रीष्मे च पञ्चतपसः शश्वच्च मितभोजनाः
Meaning
{"speaker":"Vyasa","innerSection":"वासुदेवोग्रसेनसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":236,"vulgateChapter":242}
भूमौ विपरिवर्तन्ते तिष्ठेद्वा प्रपदैरपि | स्थानासनैर्वर्तयन्ति सवनेष्वभिषिञ्चते
Meaning
{"speaker":"Vyasa","innerSection":"वासुदेवोग्रसेनसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":236,"vulgateChapter":242}
दन्तोलूखलिनः केचिदश्मकुट्टास्तथापरे | शुक्लपक्षे पिबन्त्येके यवागूं क्वथितां सकृत्
Meaning
{"speaker":"Vyasa","innerSection":"वासुदेवोग्रसेनसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":236,"vulgateChapter":242}
कृष्णपक्षे पिबन्त्येके भुञ्जते च यथाक्रमम् | मूलैरेके फलैरेके पुष्पैरेके दृढव्रताः
Meaning
{"speaker":"Vyasa","innerSection":"वासुदेवोग्रसेनसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":236,"vulgateChapter":242}
वर्तयन्ति यथान्यायं वैखानसमतं श्रिताः | एताश्चान्याश्च विविधा दीक्षास्तेषां मनीषिणाम्
Meaning
{"speaker":"Vyasa","innerSection":"वासुदेवोग्रसेनसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":236,"vulgateChapter":242}
चतुर्थश्चौपनिषदो धर्मः साधारणः स्मृतः | वानप्रस्थो गृहस्थश्च ततोऽन्यः सम्प्रवर्तते
Meaning
{"speaker":"Vyasa","innerSection":"वासुदेवोग्रसेनसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":236,"vulgateChapter":242}
अस्मिन्नेव युगे तात विप्रैः सर्वार्थदर्शिभिः | अगस्त्यः सप्त ऋषयो मधुच्छन्दोऽघमर्षणः
Meaning
{"speaker":"Vyasa","innerSection":"वासुदेवोग्रसेनसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":236,"vulgateChapter":242}
साङ्कृतिः सुदिवा तण्डिर्यवान्नोऽथ कृतश्रमः | अहोवीर्यस्तथा काव्यस्ताण्ड्यो मेधातिथिर्बुधः
Meaning
{"speaker":"Vyasa","innerSection":"वासुदेवोग्रसेनसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":236,"vulgateChapter":242}
शलो वाकश्च निर्वाकः शून्यपालः कृतश्रमः | एवन्धर्मसु विद्वांसस्ततः स्वर्गमुपागमन्
Meaning
{"speaker":"Vyasa","innerSection":"वासुदेवोग्रसेनसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":236,"vulgateChapter":242}
तात प्रत्यक्षधर्माणस्तथा यायावरा गणाः | ऋषीणामुग्रतपसां धर्मनैपुणदर्शिनाम्
Meaning
{"speaker":"Vyasa","innerSection":"वासुदेवोग्रसेनसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":236,"vulgateChapter":242}
अवाच्यापरिमेयाश्च ब्राह्मणा वनमाश्रिताः | वैखानसा वालखिल्याः सिकताश्च तथापरे
Meaning
{"speaker":"Vyasa","innerSection":"वासुदेवोग्रसेनसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":236,"vulgateChapter":242}
अनक्षत्रा अनाधृष्या दृश्यन्ते ज्योतिषां गणाः
Meaning
{"speaker":"Vyasa","innerSection":"वासुदेवोग्रसेनसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":236,"vulgateChapter":242}
सद्यस्कारां निरूप्येष्टिं सर्ववेदसदक्षिणाम्
Meaning
{"speaker":"Vyasa","innerSection":"वासुदेवोग्रसेनसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":236,"vulgateChapter":242}
आत्मयाजी सोऽऽत्मरतिरात्मक्रीडात्मसंश्रयः | आत्मन्यग्नीन्समारोप्य त्यक्त्वा सर्वपरिग्रहान्
Meaning
{"speaker":"Vyasa","innerSection":"वासुदेवोग्रसेनसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":236,"vulgateChapter":242}
सद्यस्क्रांश्च यजेद्यज्ञानिष्टीश्चैवेह सर्वदा | सदैव याजिनां यज्ञादात्मनीज्या निवर्तते
Meaning
{"speaker":"Vyasa","innerSection":"वासुदेवोग्रसेनसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":236,"vulgateChapter":242}
त्रींश्चैवाग्नीन्यजेत्सम्यगात्मन्येवात्ममोक्षणात् | प्राणेभ्यो यजुषा पञ्च षट्प्राश्नीयादकुत्सयन्
Meaning
{"speaker":"Vyasa","innerSection":"वासुदेवोग्रसेनसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":236,"vulgateChapter":242}
केशलोमनखान्वाप्य वानप्रस्थो मुनिस्ततः | आश्रमादाश्रमं सद्यः पूतो गच्छति कर्मभिः
Meaning
{"speaker":"Vyasa","innerSection":"वासुदेवोग्रसेनसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":236,"vulgateChapter":242}
अभयं सर्वभूतेभ्यो यो दत्त्वा प्रव्रजेद्द्विजः | लोकास्तेजोमयास्तस्य प्रेत्य चानन्त्यमश्नुते
Meaning
{"speaker":"Vyasa","innerSection":"वासुदेवोग्रसेनसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":236,"vulgateChapter":242}
सुशीलवृत्तो व्यपनीतकल्मषो; न चेह नामुत्र च कर्तुमीहते | अरोषमोहो गतसन्धिविग्रहो; भवेदुदासीनवदात्मविन्नरः
Meaning
{"speaker":"Vyasa","innerSection":"वासुदेवोग्रसेनसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":236,"vulgateChapter":242}
यमेषु चैवात्मगतेषु न व्यथे; त्स्वशास्त्रसूत्राहुतिमन्त्रविक्रमः | भवेद्यथेष्टा गतिरात्मयाजिनो; न संशयो धर्मपरे जीतेन्द्रिये
Meaning
{"speaker":"Vyasa","innerSection":"वासुदेवोग्रसेनसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":236,"vulgateChapter":242}
ततः परं श्रेष्ठमतीव सद्गुणै; रधिष्ठितं त्रीनधिवृत्तमुत्तमम् | चतुर्थमुक्तं परमाश्रमं शृणु; प्रकीर्त्यमानं परमं परायणम्
Meaning
{"speaker":"Vyasa","innerSection":"वासुदेवोग्रसेनसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":236,"vulgateChapter":242}