Mokshadharma Parva · Chapter 125
Mokshadharma 125 (BORI 292, vulgate 298)
अध्यायः २९२
Shanti Parva Mokshadharma chapter 125 of 186.
48 verses
एवमप्रतिबुद्धत्वादबुद्धमनुवर्तते | देहाद्देहसहस्राणि तथा समभिपद्यते
Meaning
{"speaker":"Vasishtha","innerSection":"वसिष्ठकरालजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":292,"vulgateChapter":298}
तिर्यग्योनिसहस्रेषु कदाचिद्देवतास्वपि | उपपद्यति संयोगाद्गुणैः सह गुणक्षयात्
Meaning
{"speaker":"Vasishtha","innerSection":"वसिष्ठकरालजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":292,"vulgateChapter":298}
मानुषत्वाद्दिवं याति दिवो मानुष्यमेव च | मानुष्यान्निरयस्थानमानन्त्यं प्रतिपद्यते
Meaning
{"speaker":"Vasishtha","innerSection":"वसिष्ठकरालजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":292,"vulgateChapter":298}
कोशकारो यथात्मानं कीटः समनुरुन्धति | सूत्रतन्तुगुणैर्नित्यं तथायमगुणो गुणैः
Meaning
{"speaker":"Vasishtha","innerSection":"वसिष्ठकरालजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":292,"vulgateChapter":298}
द्वंद्वमेति च निर्द्वंद्वस्तासु तास्विह योनिषु | शीर्षरोगेऽक्षिरोगे च दन्तशूले गलग्रहे
Meaning
{"speaker":"Vasishtha","innerSection":"वसिष्ठकरालजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":292,"vulgateChapter":298}
जलोदरेऽर्शसां रोगे ज्वरगण्डविषूचिके | श्वित्रे कुष्ठेऽग्निदाहे च सिध्मापस्मारयोरपि
Meaning
{"speaker":"Vasishtha","innerSection":"वसिष्ठकरालजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":292,"vulgateChapter":298}
अभिमन्यत्यभीमानात्तथैव सुकृतान्यपि
Meaning
{"speaker":"Vasishtha","innerSection":"वसिष्ठकरालजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":292,"vulgateChapter":298}
एकवासाश्च दुर्वासाः शायी नित्यमधस्तथा | मण्डूकशायी च तथा वीरासनगतस्तथा
Meaning
{"speaker":"Vasishtha","innerSection":"वसिष्ठकरालजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":292,"vulgateChapter":298}
चीरधारणमाकाशे शयनं स्थानमेव च | इष्टकाप्रस्तरे चैव कण्टकप्रस्तरे तथा
Meaning
{"speaker":"Vasishtha","innerSection":"वसिष्ठकरालजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":292,"vulgateChapter":298}
भस्मप्रस्तरशायी च भूमिशय्यानुलेपनः | वीरस्थानाम्बुपङ्के च शयनं फलकेषु च
Meaning
{"speaker":"Vasishtha","innerSection":"वसिष्ठकरालजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":292,"vulgateChapter":298}
विविधासु च शय्यासु फलगृद्ध्यान्वितोऽफलः | मुञ्जमेखलनग्नत्वं क्षौमकृष्णाजिनानि च
Meaning
{"speaker":"Vasishtha","innerSection":"वसिष्ठकरालजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":292,"vulgateChapter":298}
शाणीवालपरीधानो व्याघ्रचर्मपरिच्छदः | सिंहचर्मपरीधानः पट्टवासास्तथैव च
Meaning
{"speaker":"Vasishtha","innerSection":"वसिष्ठकरालजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":292,"vulgateChapter":298}
कीटकावसनश्चैव चीरवासास्तथैव च | वस्त्राणि चान्यानि बहून्यभिमन्यत्यबुद्धिमान्
Meaning
{"speaker":"Vasishtha","innerSection":"वसिष्ठकरालजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":292,"vulgateChapter":298}
भोजनानि विचित्राणि रत्नानि विविधानि च | एकवस्त्रान्तराशित्वमेककालिकभोजनम्
Meaning
{"speaker":"Vasishtha","innerSection":"वसिष्ठकरालजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":292,"vulgateChapter":298}
चतुर्थाष्टमकालश्च षष्ठकालिक एव च | षड्रात्रभोजनश्चैव तथैवाष्टाहभोजनः
Meaning
{"speaker":"Vasishtha","innerSection":"वसिष्ठकरालजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":292,"vulgateChapter":298}
सप्तरात्रदशाहारो द्वादशाहार एव च | मासोपवासी मूलाशी फलाहारस्तथैव च
Meaning
{"speaker":"Vasishtha","innerSection":"वसिष्ठकरालजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":292,"vulgateChapter":298}
वायुभक्षोऽम्बुपिण्याकगोमयादन एव च | गोमूत्रभोजनश्चैव शाकपुष्पाद एव च
Meaning
{"speaker":"Vasishtha","innerSection":"वसिष्ठकरालजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":292,"vulgateChapter":298}
शैवालभोजनश्चैव तथाचामेन वर्तयन् | वर्तयञ्शीर्णपर्णैश्च प्रकीर्णफलभोजनः
Meaning
{"speaker":"Vasishtha","innerSection":"वसिष्ठकरालजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":292,"vulgateChapter":298}
विविधानि च कृच्छ्राणि सेवते सुखकाङ्क्षया | चान्द्रायणानि विधिवल्लिङ्गानि विविधानि च
Meaning
{"speaker":"Vasishtha","innerSection":"वसिष्ठकरालजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":292,"vulgateChapter":298}
चातुराश्रम्यपन्थानमाश्रयत्याश्रमानपि | उपासीनश्च पाषण्डान्गुहाः शैलांस्तथैव च
Meaning
{"speaker":"Vasishtha","innerSection":"वसिष्ठकरालजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":292,"vulgateChapter":298}
विविक्ताश्च शिलाछायास्तथा प्रस्रवणानि च | विविधानि च जप्यानि विविधानि व्रतानि च
Meaning
{"speaker":"Vasishtha","innerSection":"वसिष्ठकरालजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":292,"vulgateChapter":298}
नियमान्सुविचित्रांश्च विविधानि तपांसि च | यज्ञांश्च विविधाकारान्विधींश्च विविधांस्तथा
Meaning
{"speaker":"Vasishtha","innerSection":"वसिष्ठकरालजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":292,"vulgateChapter":298}
वणिक्पथं द्विजक्षत्रं वैश्यशूद्रं तथैव च | दानं च विविधाकारं दीनान्धकृपणेष्वपि
Meaning
{"speaker":"Vasishtha","innerSection":"वसिष्ठकरालजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":292,"vulgateChapter":298}
प्रकृत्यात्मानमेवात्मा एवं प्रविभजत्युत
Meaning
{"speaker":"Vasishtha","innerSection":"वसिष्ठकरालजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":292,"vulgateChapter":298}
यजनाध्ययने चैव यच्चान्यदपि किञ्चन
Meaning
{"speaker":"Vasishtha","innerSection":"वसिष्ठकरालजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":292,"vulgateChapter":298}
जन्ममृत्युविवादे च तथा विशसनेऽपि च | शुभाशुभमयं सर्वमेतदाहुः क्रियापथम्
Meaning
{"speaker":"Vasishtha","innerSection":"वसिष्ठकरालजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":292,"vulgateChapter":298}
प्रकृतिः कुरुते देवी महाप्रलयमेव च | दिवसान्ते गुणानेतानभ्येत्यैकोऽवतिष्ठति
Meaning
{"speaker":"Vasishtha","innerSection":"वसिष्ठकरालजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":292,"vulgateChapter":298}
रश्मिजालमिवादित्यस्तत्कालेन नियच्छति | एवमेषोऽसकृत्सर्वं क्रीडार्थमभिमन्यते
Meaning
{"speaker":"Vasishtha","innerSection":"वसिष्ठकरालजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":292,"vulgateChapter":298}
आत्मरूपगुणानेतान्विविधान्हृदयप्रियान् | एवमेव विकुर्वाणः सर्गप्रलयकर्मणी
Meaning
{"speaker":"Vasishtha","innerSection":"वसिष्ठकरालजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":292,"vulgateChapter":298}
क्रियाक्रिया पथे रक्तस्त्रिगुणस्त्रिगुणातिगः | क्रियाक्रियापथोपेतस्तथा तदिति मन्यते
Meaning
{"speaker":"Vasishtha","innerSection":"वसिष्ठकरालजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":292,"vulgateChapter":298}
एवं द्वंद्वान्यथैतानि वर्तन्ते मम नित्यशः | ममैवैतानि जायन्ते बाधन्ते तानि मामिति
Meaning
{"speaker":"Vasishtha","innerSection":"वसिष्ठकरालजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":292,"vulgateChapter":298}
निस्तर्तव्यान्यथैतानि सर्वाणीति नराधिप | मन्यतेऽयं ह्यबुद्धित्वात्तथैव सुकृतान्यपि
Meaning
{"speaker":"Vasishtha","innerSection":"वसिष्ठकरालजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":292,"vulgateChapter":298}
भोक्तव्यानि मयैतानि देवलोकगतेन वै | इहैव चैनं भोक्ष्यामि शुभाशुभफलोदयम्
Meaning
{"speaker":"Vasishtha","innerSection":"वसिष्ठकरालजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":292,"vulgateChapter":298}
सुखमेव च कर्तव्यं सकृत्कृत्वा सुखं मम | यावदन्तं च मे सौख्यं जात्यां जात्यां भविष्यति
Meaning
{"speaker":"Vasishtha","innerSection":"वसिष्ठकरालजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":292,"vulgateChapter":298}
भविष्यति च मे दुःखं कृतेनेहाप्यनन्तकम् | महद्दुःखं हि मानुष्यं निरये चापि मज्जनम्
Meaning
{"speaker":"Vasishtha","innerSection":"वसिष्ठकरालजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":292,"vulgateChapter":298}
मनुष्यत्वाच्च निरयं पर्यायेणोपगच्छति
Meaning
{"speaker":"Vasishtha","innerSection":"वसिष्ठकरालजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":292,"vulgateChapter":298}
य एवं वेत्ति वै नित्यं निरात्मात्मगुणैर्वृतः | तेन देवमनुष्येषु निरये चोपपद्यते
Meaning
{"speaker":"Vasishtha","innerSection":"वसिष्ठकरालजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":292,"vulgateChapter":298}
ममत्वेनावृतो नित्यं तत्रैव परिवर्तते | सर्गकोटिसहस्राणि मरणान्तासु मूर्तिषु
Meaning
{"speaker":"Vasishtha","innerSection":"वसिष्ठकरालजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":292,"vulgateChapter":298}
य एवं कुरुते कर्म शुभाशुभफलात्मकम् | स एव फलमश्नाति त्रिषु लोकेषु मूर्तिमान्
Meaning
{"speaker":"Vasishtha","innerSection":"वसिष्ठकरालजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":292,"vulgateChapter":298}
प्रकृतिः कुरुते कर्म शुभाशुभफलात्मकम् | प्रकृतिश्च तदश्नाति त्रिषु लोकेषु कामगा
Meaning
{"speaker":"Vasishtha","innerSection":"वसिष्ठकरालजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":292,"vulgateChapter":298}
तिर्यग्योनौ मनुष्यत्वे देवलोके तथैव च | त्रीणि स्थानानि चैतानि जानीयात्प्राकृतानि ह
Meaning
{"speaker":"Vasishtha","innerSection":"वसिष्ठकरालजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":292,"vulgateChapter":298}
अलिङ्गां प्रकृतिं त्वाहुर्लिङ्गैरनुमिमीमहे | तथैव पौरुषं लिङ्गमनुमानाद्धि पश्यति
Meaning
{"speaker":"Vasishtha","innerSection":"वसिष्ठकरालजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":292,"vulgateChapter":298}
स लिङ्गान्तरमासाद्य प्राकृतं लिङ्गमव्रणम् | व्रणद्वाराण्यधिष्ठाय कर्माण्यात्मनि मन्यते
Meaning
{"speaker":"Vasishtha","innerSection":"वसिष्ठकरालजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":292,"vulgateChapter":298}
अहमेतानि वै कुर्वन्ममैतानीन्द्रियाणि च
Meaning
{"speaker":"Vasishtha","innerSection":"वसिष्ठकरालजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":292,"vulgateChapter":298}
निरिन्द्रियोऽभिमन्येत व्रणवानस्मि निर्व्रणः | अलिङ्गो लिङ्गमात्मानमकालः कालमात्मनः
Meaning
{"speaker":"Vasishtha","innerSection":"वसिष्ठकरालजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":292,"vulgateChapter":298}
असत्त्वं सत्त्वमात्मानमतत्त्वं तत्त्वमात्मनः | अमृत्युर्मृत्युमात्मानमचरश्चरमात्मनः
Meaning
{"speaker":"Vasishtha","innerSection":"वसिष्ठकरालजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":292,"vulgateChapter":298}
अक्षेत्रः क्षेत्रमात्मानमसर्गः सर्गमात्मनः | अतपास्तप आत्मानमगतिर्गतिमात्मनः
Meaning
{"speaker":"Vasishtha","innerSection":"वसिष्ठकरालजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":292,"vulgateChapter":298}
अभवो भवमात्मानमभयो भयमात्मनः | अक्षरः क्षरमात्मानमबुद्धिस्त्वभिमन्यते
Meaning
{"speaker":"Vasishtha","innerSection":"वसिष्ठकरालजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":292,"vulgateChapter":298}