Sant Seva ParishadSant Seva ParishadSSP · sant seva

Yaksha Prashna · Chapter 2

Vana Parva 296 — The four brothers fall at the lake

षण्णवत्यधिकद्विशततमोऽध्यायः

Nakula, then Sahadeva, then Arjuna, then Bhima — each in turn — reaches the lake, ignores the yaksha's warning to answer questions before drinking, drinks anyway, and falls dead. Yudhishthira, alarmed by their absence, sets out himself.

43 verses

📖 Book View
  1. नापदामस्ति मर्यादा न निमित्तं न कारणम् | धर्मस्तु विभजत्यत्र उभयोः पुण्यपापयोः

    Meaning

    {"speaker":"Yudhishthira","subParva":"आरणेयपर्व"}

  2. प्रातिकाम्यनयत्कृष्णां सभायां प्रेष्यवत्तदा | न मया निहतस्तत्र तेन प्राप्ताः स्म संशयम्

    Meaning

    {"speaker":"Bhima","subParva":"आरणेयपर्व"}

  3. वाचस्तीक्ष्णास्थिभेदिन्यः सूतपुत्रेण भाषिताः | अतितीक्ष्णा मया क्षान्तास्तेन प्राप्ताः स्म संशयम्

    Meaning

    {"speaker":"Arjuna","subParva":"आरणेयपर्व"}

  4. शकुनिस्त्वां यदाजैषीदक्षद्यूतेन भारत | स मया न हतस्तत्र तेन प्राप्ताः स्म संशयम्

    Meaning

    {"speaker":"Sahadeva","subParva":"आरणेयपर्व"}

  5. ततो युधिष्ठिरो राजा नकुलं वाक्यमब्रवीत् | आरुह्य वृक्षं माद्रेय निरीक्षस्व दिशो दश

    Meaning

    {"speaker":"Vaishampayana","subParva":"आरणेयपर्व"}

  6. पानीयमन्तिके पश्य वृक्षान्वाप्युदकाश्रयान् | इमे हि भ्रातरः श्रान्तास्तव तात पिपासिताः

    Meaning

    {"speaker":"Vaishampayana","subParva":"आरणेयपर्व"}

  7. नकुलस्तु तथेत्युक्त्वा शीघ्रमारुह्य पादपम् | अब्रवीद्भ्रातरं ज्येष्ठमभिवीक्ष्य समन्ततः

    Meaning

    {"speaker":"Vaishampayana","subParva":"आरणेयपर्व"}

  8. पश्यामि बहुलान्राजन्वृक्षानुदकसंश्रयान् | सारसानां च निर्ह्रादमत्रोदकमसंशयम्

    Meaning

    {"speaker":"Vaishampayana","subParva":"आरणेयपर्व"}

  9. ततोऽब्रवीत्सत्यधृतिः कुन्तीपुत्रो युधिष्ठिरः | गच्छ सौम्य ततः शीघ्रं तूर्णं पानीयमानय

    Meaning

    {"speaker":"Vaishampayana","subParva":"आरणेयपर्व"}

  10. नकुलस्तु तथेत्युक्त्वा भ्रातुर्ज्येष्ठस्य शासनात् | प्राद्रवद्यत्र पानीयं शीघ्रं चैवान्वपद्यत

    Meaning

    {"speaker":"Vaishampayana","subParva":"आरणेयपर्व"}

  11. स दृष्ट्वा विमलं तोयं सारसैः परिवारितम् | पातुकामस्ततो वाचमन्तरिक्षात्स शुश्रुवे

    Meaning

    {"speaker":"Vaishampayana","subParva":"आरणेयपर्व"}

  12. मा तात साहसं कार्षीर्मम पूर्वपरिग्रहः | प्रश्नानुक्त्वा तु माद्रेय ततः पिब हरस्व च

    Meaning

    {"speaker":"Vaishampayana","subParva":"आरणेयपर्व"}

  13. अनादृत्य तु तद्वाक्यं नकुलः सुपिपासितः | अपिबच्छीतलं तोयं पीत्वा च निपपात ह

    Meaning

    {"speaker":"Vaishampayana","subParva":"आरणेयपर्व"}

  14. चिरायमाणे नकुले कुन्तीपुत्रो युधिष्ठिरः | अब्रवीद्भ्रातरं वीरं सहदेवमरिंदमम्

    Meaning

    {"speaker":"Vaishampayana","subParva":"आरणेयपर्व"}

  15. भ्राता चिरायते तात सहदेव तवाग्रजः | तं चैवानय सोदर्यं पानीयं च त्वमानय

    Meaning

    {"speaker":"Vaishampayana","subParva":"आरणेयपर्व"}

  16. सहदेवस्तथेत्युक्त्वा तां दिशं प्रत्यपद्यत | ददर्श च हतं भूमौ भ्रातरं नकुलं तदा

    Meaning

    {"speaker":"Vaishampayana","subParva":"आरणेयपर्व"}

  17. भ्रातृशोकाभिसन्तप्तस्तृषया च प्रपीडितः | अभिदुद्राव पानीयं ततो वागभ्यभाषत

    Meaning

    {"speaker":"Vaishampayana","subParva":"आरणेयपर्व"}

  18. मा तात साहसं कार्षीर्मम पूर्वपरिग्रहः | प्रश्नानुक्त्वा यथाकामं ततः पिब हरस्व च

    Meaning

    {"speaker":"Vaishampayana","subParva":"आरणेयपर्व"}

  19. अनादृत्य तु तद्वाक्यं सहदेवः पिपासितः | अपिबच्छीतलं तोयं पीत्वा च निपपात ह

    Meaning

    {"speaker":"Vaishampayana","subParva":"आरणेयपर्व"}

  20. तौ चैवानय भद्रं ते पानीयं च त्वमानय

    Meaning

    {"speaker":"Vaishampayana","subParva":"आरणेयपर्व"}

  21. एवमुक्तो गुडाकेशः प्रगृह्य सशरं धनुः | आमुक्तखड्गो मेधावी तत्सरः प्रत्यपद्यत

    Meaning

    {"speaker":"Vaishampayana","subParva":"आरणेयपर्व"}

  22. यतः पुरुषशार्दूलौ पानीयहरणे गतौ | तौ ददर्श हतौ तत्र भ्रातरौ श्वेतवाहनः

    Meaning

    {"speaker":"Vaishampayana","subParva":"आरणेयपर्व"}

  23. प्रसुप्ताविव तौ दृष्ट्वा नरसिंहः सुदुःखितः | धनुरुद्यम्य कौन्तेयो व्यलोकयत तद्वनम्

    Meaning

    {"speaker":"Vaishampayana","subParva":"आरणेयपर्व"}

  24. नापश्यत्तत्र किञ्चित्स भूतं तस्मिन्महावने | सव्यसाची ततः श्रान्तः पानीयं सोऽभ्यधावत

    Meaning

    {"speaker":"Vaishampayana","subParva":"आरणेयपर्व"}

  25. अभिधावंस्ततो वाचमन्तरिक्षात्स शुश्रुवे | किमासीदसि पानीयं नैतच्छक्यं बलात्त्वया

    Meaning

    {"speaker":"Vaishampayana","subParva":"आरणेयपर्व"}

  26. कौन्तेय यदि वै प्रश्नान्मयोक्तान्प्रतिपत्स्यसे | ततः पास्यसि पानीयं हरिष्यसि च भारत

    Meaning

    {"speaker":"Vaishampayana","subParva":"आरणेयपर्व"}

  27. वारितस्त्वब्रवीत्पार्थो दृश्यमानो निवारय | यावद्बाणैर्विनिर्भिन्नः पुनर्नैवं वदिष्यसि

    Meaning

    {"speaker":"Vaishampayana","subParva":"आरणेयपर्व"}

  28. एवमुक्त्वा ततः पार्थः शरैरस्त्रानुमन्त्रितैः | ववर्ष तां दिशं कृत्स्नां शब्दवेधं च दर्शयन्

    Meaning

    {"speaker":"Vaishampayana","subParva":"आरणेयपर्व"}

  29. कर्णिनालीकनाराचानुत्सृजन्भरतर्षभ | अनेकैरिषुसङ्घातैरन्तरिक्षं ववर्ष ह

    Meaning

    {"speaker":"Vaishampayana","subParva":"आरणेयपर्व"}

  30. किं विघातेन ते पार्थ प्रश्नानुक्त्वा ततः पिब | अनुक्त्वा तु ततः प्रश्नान्पीत्वैव न भविष्यसि

    Meaning

    {"speaker":"Yaksha","subParva":"आरणेयपर्व"}

  31. स त्वमोघानिषून्मुक्त्वा तृष्णयाभिप्रपीडितः | अविज्ञायैव तान्प्रश्नान्पीत्वैव निपपात ह

    Meaning

    {"speaker":"Vaishampayana","subParva":"आरणेयपर्व"}

  32. अथाब्रवीद्भीमसेनं कुन्तीपुत्रो युधिष्ठिरः | नकुलः सहदेवश्च बीभत्सुश्चापराजितः

    Meaning

    {"speaker":"Vaishampayana","subParva":"आरणेयपर्व"}

  33. चिरं गतास्तोयहेतोर्न चागच्छन्ति भारत | तांश्चैवानय भद्रं ते पानीयं च त्वमानय

    Meaning

    {"speaker":"Vaishampayana","subParva":"आरणेयपर्व"}

  34. भीमसेनस्तथेत्युक्त्वा तां दिशं प्रत्यपद्यत | यत्र ते पुरुषव्याघ्रा भ्रातरोऽस्य निपातिताः

    Meaning

    {"speaker":"Vaishampayana","subParva":"आरणेयपर्व"}

  35. स चिन्तयामास तदा योद्धव्यं ध्रुवमद्य मे

    Meaning

    {"speaker":"Vaishampayana","subParva":"आरणेयपर्व"}

  36. पास्यामि तावत्पानीयमिति पार्थो वृकोदरः | ततोऽभ्यधावत्पानीयं पिपासुः पुरुषर्षभः

    Meaning

    {"speaker":"Vaishampayana","subParva":"आरणेयपर्व"}

  37. मा तात साहसं कार्षीर्मम पूर्वपरिग्रहः | प्रश्नानुक्त्वा तु कौन्तेय ततः पिब हरस्व च

    Meaning

    {"speaker":"Yaksha","subParva":"आरणेयपर्व"}

  38. एवमुक्तस्ततो भीमो यक्षेणामिततेजसा | अविज्ञायैव तान्प्रश्नान्पीत्वैव निपपात ह

    Meaning

    {"speaker":"Vaishampayana","subParva":"आरणेयपर्व"}

  39. ततः कुन्तीसुतो राजा विचिन्त्य पुरुषर्षभः | समुत्थाय महाबाहुर्दह्यमानेन चेतसा

    Meaning

    {"speaker":"Vaishampayana","subParva":"आरणेयपर्व"}

  40. अपेतजननिर्घोषं प्रविवेश महावनम् | रुरुभिश्च वराहैश्च पक्षिभिश्च निषेवितम्

    Meaning

    {"speaker":"Vaishampayana","subParva":"आरणेयपर्व"}

  41. नीलभास्वरवर्णैश्च पादपैरुपशोभितम् | भ्रमरैरुपगीतं च पक्षिभिश्च महायशाः

    Meaning

    {"speaker":"Vaishampayana","subParva":"आरणेयपर्व"}

  42. स गच्छन्कानने तस्मिन्हेमजालपरिष्कृतम् | ददर्श तत्सरः श्रीमान्विश्वकर्मकृतं यथा

    Meaning

    {"speaker":"Vaishampayana","subParva":"आरणेयपर्व"}

  43. श्रमार्तस्तदुपागम्य सरो दृष्ट्वाथ विस्मितः

    Meaning

    {"speaker":"Vaishampayana","subParva":"आरणेयपर्व"}