Mokshadharma 2 (BORI 169, vulgate 175)

अध्यायः १६९

Shanti Parva Mokshadharma chapter 2 of 186.

Moksha 2.1Open verse →
अतिक्रामति कालेऽस्मिन्सर्वभूतक्षयावहे | किं श्रेयः प्रतिपद्येत तन्मे ब्रूहि पितामह
Meaning
{"speaker":"Yudhishthira","innerSection":"पितापुत्रसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":169,"vulgateChapter":175}
Moksha 2.2Open verse →
अत्राप्युदाहरन्तीममितिहासं पुरातनम् | पितुः पुत्रेण संवादं तन्निबोध युधिष्ठिर
Meaning
{"speaker":"Bhishma","innerSection":"पितापुत्रसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":169,"vulgateChapter":175}
Moksha 2.3Open verse →
द्विजातेः कस्यचित्पार्थ स्वाध्यायनिरतस्य वै | बभूव पुत्रो मेधावी मेधावी नाम नामतः
Meaning
{"speaker":"Bhishma","innerSection":"पितापुत्रसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":169,"vulgateChapter":175}
Moksha 2.4Open verse →
सोऽब्रवीत्पितरं पुत्रः स्वाध्यायकरणे रतम् | मोक्षधर्मार्थकुशलो लोकतत्त्वविचक्षणः
Meaning
{"speaker":"Bhishma","innerSection":"पितापुत्रसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":169,"vulgateChapter":175}
Moksha 2.5Open verse →
धीरः किं स्वित्तात कुर्यात्प्रजान; न्क्षिप्रं ह्यायुर्भ्रश्यते मानवानाम् | पितस्तदाचक्ष्व यथार्थयोगं; ममानुपूर्व्या येन धर्मं चरेयम्
Meaning
{"speaker":"Bhishma","innerSection":"पितापुत्रसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":169,"vulgateChapter":175}
Moksha 2.6Open verse →
पितोवाच|| वेदानधीत्य ब्रह्मचर्येण पुत्र; पुत्रानिच्छेत्पावनार्थं पितॄणाम् | अग्नीनाधाय विधिवच्चेष्टयज्ञो; वनं प्रविश्याथ मुनिर्बुभूषेत्
Meaning
{"speaker":"Bhishma","innerSection":"पितापुत्रसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":169,"vulgateChapter":175}
Moksha 2.7Open verse →
एवमभ्याहते लोके समन्तात्परिवारिते | अमोघासु पतन्तीषु किं धीर इव भाषसे
Meaning
{"speaker":"पुत्र","innerSection":"पितापुत्रसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":169,"vulgateChapter":175}
Moksha 2.8Open verse →
पितोवाच|| कथमभ्याहतो लोकः केन वा परिवारितः | अमोघाः काः पतन्तीह किं नु भीषयसीव माम्
Meaning
{"speaker":"पुत्र","innerSection":"पितापुत्रसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":169,"vulgateChapter":175}
Moksha 2.9Open verse →
मृत्युनाभ्याहतो लोको जरया परिवारितः | अहोरात्राः पतन्त्येते ननु कस्मान्न बुध्यसे
Meaning
{"speaker":"पुत्र","innerSection":"पितापुत्रसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":169,"vulgateChapter":175}
Moksha 2.10Open verse →
यदाहमेतज्जानामि न मृत्युस्तिष्ठतीति ह | सोऽहं कथं प्रतीक्षिष्ये जालेनापिहितश्चरन्
Meaning
{"speaker":"पुत्र","innerSection":"पितापुत्रसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":169,"vulgateChapter":175}
Moksha 2.11Open verse →
तदेव वन्ध्यं दिवसमिति विद्याद्विचक्षणः
Meaning
{"speaker":"पुत्र","innerSection":"पितापुत्रसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":169,"vulgateChapter":175}
Moksha 2.12Open verse →
वृकीवोरणमासाद्य मृत्युरादाय गच्छति
Meaning
{"speaker":"पुत्र","innerSection":"पितापुत्रसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":169,"vulgateChapter":175}
Moksha 2.13Open verse →
अद्यैव कुरु यच्छ्रेयो मा त्वा कालोऽत्यगादयम् | अकृतेष्वेव कार्येषु मृत्युर्वै सम्प्रकर्षति
Meaning
{"speaker":"पुत्र","innerSection":"पितापुत्रसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":169,"vulgateChapter":175}
Moksha 2.14Open verse →
को हि जानाति कस्याद्य मृत्युसेना निवेक्ष्यते
Meaning
{"speaker":"पुत्र","innerSection":"पितापुत्रसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":169,"vulgateChapter":175}
Moksha 2.15Open verse →
युवैव धर्मशीलः स्यादनिमित्तं हि जीवितम् | कृते धर्मे भवेत्कीर्तिरिह प्रेत्य च वै सुखम्
Meaning
{"speaker":"पुत्र","innerSection":"पितापुत्रसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":169,"vulgateChapter":175}
Moksha 2.16Open verse →
मोहेन हि समाविष्टः पुत्रदारार्थमुद्यतः | कृत्वा कार्यमकार्यं वा पुष्टिमेषां प्रयच्छति
Meaning
{"speaker":"पुत्र","innerSection":"पितापुत्रसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":169,"vulgateChapter":175}
Moksha 2.17Open verse →
तं पुत्रपशुसंमत्तं व्यासक्तमनसं नरम् | सुप्तं व्याघ्रं महौघो वा मृत्युरादाय गच्छति
Meaning
{"speaker":"पुत्र","innerSection":"पितापुत्रसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":169,"vulgateChapter":175}
Moksha 2.18Open verse →
सञ्चिन्वानकमेवैकं कामानामवितृप्तकम् | व्याघ्रः पशुमिवादाय मृत्युरादाय गच्छति
Meaning
{"speaker":"पुत्र","innerSection":"पितापुत्रसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":169,"vulgateChapter":175}
Moksha 2.19Open verse →
इदं कृतमिदं कार्यमिदमन्यत्कृताकृतम् | एवमीहासुखासक्तं कृतान्तः कुरुते वशे
Meaning
{"speaker":"पुत्र","innerSection":"पितापुत्रसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":169,"vulgateChapter":175}
Moksha 2.20Open verse →
कृतानां फलमप्राप्तं कर्मणां फलसङ्गिनम् | क्षेत्रापणगृहासक्तं मृत्युरादाय गच्छति
Meaning
{"speaker":"पुत्र","innerSection":"पितापुत्रसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":169,"vulgateChapter":175}
Moksha 2.21Open verse →
मृत्युर्जरा च व्याधिश्च दुःखं चानेककारणम् | अनुषक्तं यदा देहे किं स्वस्थ इव तिष्ठसि
Meaning
{"speaker":"पुत्र","innerSection":"पितापुत्रसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":169,"vulgateChapter":175}
Moksha 2.22Open verse →
जातमेवान्तकोऽन्ताय जरा चान्वेति देहिनम् | अनुषक्ता द्वयेनैते भावाः स्थावरजङ्गमाः
Meaning
{"speaker":"पुत्र","innerSection":"पितापुत्रसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":169,"vulgateChapter":175}
Moksha 2.23Open verse →
मृत्योर्वा गृहमेवैतद्या ग्रामे वसतो रतिः | देवानामेष वै गोष्ठो यदरण्यमिति श्रुतिः
Meaning
{"speaker":"पुत्र","innerSection":"पितापुत्रसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":169,"vulgateChapter":175}
Moksha 2.24Open verse →
निबन्धनी रज्जुरेषा या ग्रामे वसतो रतिः | छित्त्वैनां सुकृतो यान्ति नैनां छिन्दन्ति दुष्कृतः
Meaning
{"speaker":"पुत्र","innerSection":"पितापुत्रसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":169,"vulgateChapter":175}
Moksha 2.25Open verse →
न हिंसयति यः प्राणान्मनोवाक्कायहेतुभिः | जीवितार्थापनयनैः कर्मभिर्न स बध्यते
Meaning
{"speaker":"पुत्र","innerSection":"पितापुत्रसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":169,"vulgateChapter":175}
Moksha 2.26Open verse →
न मृत्युसेनामायान्तीं जातु कश्चित्प्रबाधते | ऋते सत्यमसन्त्याज्यं सत्ये ह्यमृतमाश्रितम्
Meaning
{"speaker":"पुत्र","innerSection":"पितापुत्रसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":169,"vulgateChapter":175}
Moksha 2.27Open verse →
तस्मात्सत्यव्रताचारः सत्ययोगपरायणः | सत्यारामः समो दान्तः सत्येनैवान्तकं जयेत्
Meaning
{"speaker":"पुत्र","innerSection":"पितापुत्रसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":169,"vulgateChapter":175}
Moksha 2.28Open verse →
अमृतं चैव मृत्युश्च द्वयं देहे प्रतिष्ठितम् | मृत्युमापद्यते मोहात्सत्येनापद्यतेऽमृतम्
Meaning
{"speaker":"पुत्र","innerSection":"पितापुत्रसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":169,"vulgateChapter":175}
Moksha 2.29Open verse →
सोऽहं ह्यहिंस्रः सत्यार्थी कामक्रोधबहिष्कृतः | समदुःखसुखः क्षेमी मृत्युं हास्याम्यमर्त्यवत्
Meaning
{"speaker":"पुत्र","innerSection":"पितापुत्रसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":169,"vulgateChapter":175}
Moksha 2.30Open verse →
शान्तियज्ञरतो दान्तो ब्रह्मयज्ञे स्थितो मुनिः | वाङ्मनःकर्मयज्ञश्च भविष्याम्युदगायने
Meaning
{"speaker":"पुत्र","innerSection":"पितापुत्रसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":169,"vulgateChapter":175}
Moksha 2.31Open verse →
पशुयज्ञैः कथं हिंस्रैर्मादृशो यष्टुमर्हति | अन्तवद्भिरुत प्राज्ञः क्षत्रयज्ञैः पिशाचवत्
Meaning
{"speaker":"पुत्र","innerSection":"पितापुत्रसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":169,"vulgateChapter":175}
Moksha 2.32Open verse →
यस्य वाङ्मनसी स्यातां सम्यक्प्रणिहिते सदा | तपस्त्यागश्च योगश्च स वै सर्वमवाप्नुयात्
Meaning
{"speaker":"पुत्र","innerSection":"पितापुत्रसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":169,"vulgateChapter":175}
Moksha 2.33Open verse →
नास्ति विद्यासमं चक्षुर्नास्ति विद्यासमं बलम् | नास्ति रागसमं दुःखं नास्ति त्यागसमं सुखम्
Meaning
{"speaker":"पुत्र","innerSection":"पितापुत्रसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":169,"vulgateChapter":175}
Moksha 2.34Open verse →
आत्मन्येवात्मना जात आत्मनिष्ठोऽप्रजोऽपि वा | आत्मन्येव भविष्यामि न मां तारयति प्रजा
Meaning
{"speaker":"पुत्र","innerSection":"पितापुत्रसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":169,"vulgateChapter":175}
Moksha 2.35Open verse →
नैतादृशं ब्राह्मणस्यास्ति वित्तं; यथैकता समता सत्यता च | शीले स्थितिर्दण्डनिधानमार्जवं; ततस्ततश्चोपरमः क्रियाभ्यः
Meaning
{"speaker":"पुत्र","innerSection":"पितापुत्रसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":169,"vulgateChapter":175}
Moksha 2.36Open verse →
किं ते धनैर्बान्धवैर्वापि किं ते; किं ते दारैर्ब्राह्मण यो मरिष्यसि | आत्मानमन्विच्छ गुहां प्रविष्टं; पितामहस्ते क्व गतः पिता च
Meaning
{"speaker":"पुत्र","innerSection":"पितापुत्रसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":169,"vulgateChapter":175}
Moksha 2.37Open verse →
पुत्रस्यैतद्वचः श्रुत्वा तथाकार्षीत्पिता नृप | तथा त्वमपि वर्तस्व सत्यधर्मपरायणः
Meaning
{"speaker":"Bhishma","innerSection":"पितापुत्रसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":169,"vulgateChapter":175}