Mokshadharma 1 — Senajit-Pingala Gita (BORI 168, vulgate 174)

सेनजित्पिङ्गलागीते

Shanti Parva Mokshadharma chapter 1 of 186. Section: Senajit-Pingala Gita.

Moksha 1.1Open verse →
धर्माः पितामहेनोक्ता राजधर्माश्रिताः शुभाः | धर्ममाश्रमिणां श्रेष्ठं वक्तुमर्हसि पार्थिव
Meaning
{"speaker":"Yudhishthira","innerSection":"सेनजित्पिङ्गलागीते","subParva":"mokshadharma","boriChapter":168,"vulgateChapter":174}
Moksha 1.2Open verse →
सर्वत्र विहितो धर्मः स्वर्ग्यः सत्यफलं तपः | बहुद्वारस्य धर्मस्य नेहास्ति विफला क्रिया
Meaning
{"speaker":"Bhishma","innerSection":"सेनजित्पिङ्गलागीते","subParva":"mokshadharma","boriChapter":168,"vulgateChapter":174}
Moksha 1.3Open verse →
यस्मिन्यस्मिंस्तु विनये यो यो याति विनिश्चयम् | स तमेवाभिजानाति नान्यं भरतसत्तम
Meaning
{"speaker":"Bhishma","innerSection":"सेनजित्पिङ्गलागीते","subParva":"mokshadharma","boriChapter":168,"vulgateChapter":174}
Moksha 1.4Open verse →
यथा यथा च पर्येति लोकतन्त्रमसारवत् | तथा तथा विरागोऽत्र जायते नात्र संशयः
Meaning
{"speaker":"Bhishma","innerSection":"सेनजित्पिङ्गलागीते","subParva":"mokshadharma","boriChapter":168,"vulgateChapter":174}
Moksha 1.5Open verse →
एवं व्यवसिते लोके बहुदोषे युधिष्ठिर | आत्ममोक्षनिमित्तं वै यतेत मतिमान्नरः
Meaning
{"speaker":"Bhishma","innerSection":"सेनजित्पिङ्गलागीते","subParva":"mokshadharma","boriChapter":168,"vulgateChapter":174}
Moksha 1.6Open verse →
नष्टे धने वा दारे वा पुत्रे पितरि वा मृते | यया बुद्ध्या नुदेच्छोकं तन्मे ब्रूहि पितामह
Meaning
{"speaker":"Yudhishthira","innerSection":"सेनजित्पिङ्गलागीते","subParva":"mokshadharma","boriChapter":168,"vulgateChapter":174}
Moksha 1.7Open verse →
नष्टे धने वा दारे वा पुत्रे पितरि वा मृते | अहो दुःखमिति ध्यायञ्शोकस्यापचितिं चरेत्
Meaning
{"speaker":"Bhishma","innerSection":"सेनजित्पिङ्गलागीते","subParva":"mokshadharma","boriChapter":168,"vulgateChapter":174}
Moksha 1.8Open verse →
अत्राप्युदाहरन्तीममितिहासं पुरातनम् | यथा सेनजितं विप्रः कश्चिदित्यब्रवीद्वचः
Meaning
{"speaker":"Bhishma","innerSection":"सेनजित्पिङ्गलागीते","subParva":"mokshadharma","boriChapter":168,"vulgateChapter":174}
Moksha 1.9Open verse →
पुत्रशोकाभिसन्तप्तं राजानं शोकविह्वलम् | विषण्णवदनं दृष्ट्वा विप्रो वचनमब्रवीत्
Meaning
{"speaker":"Bhishma","innerSection":"सेनजित्पिङ्गलागीते","subParva":"mokshadharma","boriChapter":168,"vulgateChapter":174}
Moksha 1.10Open verse →
किं नु खल्वसि मूढस्त्वं शोच्यः किमनुशोचसि | यदा त्वामपि शोचन्तः शोच्या यास्यन्ति तां गतिम्
Meaning
{"speaker":"Bhishma","innerSection":"सेनजित्पिङ्गलागीते","subParva":"mokshadharma","boriChapter":168,"vulgateChapter":174}
Moksha 1.11Open verse →
त्वं चैवाहं च ये चान्ये त्वां राजन्पर्युपासते | सर्वे तत्र गमिष्यामो यत एवागता वयम्
Meaning
{"speaker":"Bhishma","innerSection":"सेनजित्पिङ्गलागीते","subParva":"mokshadharma","boriChapter":168,"vulgateChapter":174}
Moksha 1.12Open verse →
सेनजिदुवाच|| का बुद्धिः किं तपो विप्र कः समाधिस्तपोधन | किं ज्ञानं किं श्रुतं वा ते यत्प्राप्य न विषीदसि
Meaning
{"speaker":"Bhishma","innerSection":"सेनजित्पिङ्गलागीते","subParva":"mokshadharma","boriChapter":168,"vulgateChapter":174}
Moksha 1.13Open verse →
पश्य भूतानि दुःखेन व्यतिषक्तानि सर्वशः | आत्मापि चायं न मम सर्वा वा पृथिवी मम
Meaning
{"speaker":"Brahmana","innerSection":"सेनजित्पिङ्गलागीते","subParva":"mokshadharma","boriChapter":168,"vulgateChapter":174}
Moksha 1.14Open verse →
यथा मम तथान्येषामिति बुद्ध्या न मे व्यथा | एतां बुद्धिमहं प्राप्य न प्रहृष्ये न च व्यथे
Meaning
{"speaker":"Brahmana","innerSection":"सेनजित्पिङ्गलागीते","subParva":"mokshadharma","boriChapter":168,"vulgateChapter":174}
Moksha 1.15Open verse →
यथा काष्ठं च काष्ठं च समेयातां महोदधौ | समेत्य च व्यपेयातां तद्वद्भूतसमागमः
Meaning
{"speaker":"Brahmana","innerSection":"सेनजित्पिङ्गलागीते","subParva":"mokshadharma","boriChapter":168,"vulgateChapter":174}
Moksha 1.16Open verse →
एवं पुत्राश्च पौत्राश्च ज्ञातयो बान्धवास्तथा | तेषु स्नेहो न कर्तव्यो विप्रयोगो हि तैर्ध्रुवम्
Meaning
{"speaker":"Brahmana","innerSection":"सेनजित्पिङ्गलागीते","subParva":"mokshadharma","boriChapter":168,"vulgateChapter":174}
Moksha 1.17Open verse →
अदर्शनादापतितः पुनश्चादर्शनं गतः | न त्वासौ वेद न त्वं तं कः सन्कमनुशोचसि
Meaning
{"speaker":"Brahmana","innerSection":"सेनजित्पिङ्गलागीते","subParva":"mokshadharma","boriChapter":168,"vulgateChapter":174}
Moksha 1.18Open verse →
सुखस्यानन्तरं दुःखं दुःखस्यानन्तरं सुखम्
Meaning
{"speaker":"Brahmana","innerSection":"सेनजित्पिङ्गलागीते","subParva":"mokshadharma","boriChapter":168,"vulgateChapter":174}
Moksha 1.19Open verse →
सुखात्त्वं दुःखमापन्नः पुनरापत्स्यसे सुखम् | न नित्यं लभते दुःखं न नित्यं लभते सुखम्
Meaning
{"speaker":"Brahmana","innerSection":"सेनजित्पिङ्गलागीते","subParva":"mokshadharma","boriChapter":168,"vulgateChapter":174}
Moksha 1.20Open verse →
नालं सुखाय सुहृदो नालं दुःखाय शत्रवः | न च प्रज्ञालमर्थानां न सुखानामलं धनम्
Meaning
{"speaker":"Brahmana","innerSection":"सेनजित्पिङ्गलागीते","subParva":"mokshadharma","boriChapter":168,"vulgateChapter":174}
Moksha 1.21Open verse →
न बुद्धिर्धनलाभाय न जाड्यमसमृद्धये | लोकपर्यायवृत्तान्तं प्राज्ञो जानाति नेतरः
Meaning
{"speaker":"Brahmana","innerSection":"सेनजित्पिङ्गलागीते","subParva":"mokshadharma","boriChapter":168,"vulgateChapter":174}
Moksha 1.22Open verse →
बुद्धिमन्तं च मूढं च शूरं भीरुं जडं कविम् | दुर्बलं बलवन्तं च भागिनं भजते सुखम्
Meaning
{"speaker":"Brahmana","innerSection":"सेनजित्पिङ्गलागीते","subParva":"mokshadharma","boriChapter":168,"vulgateChapter":174}
Moksha 1.23Open verse →
धेनुर्वत्सस्य गोपस्य स्वामिनस्तस्करस्य च | पयः पिबति यस्तस्या धेनुस्तस्येति निश्चयः
Meaning
{"speaker":"Brahmana","innerSection":"सेनजित्पिङ्गलागीते","subParva":"mokshadharma","boriChapter":168,"vulgateChapter":174}
Moksha 1.24Open verse →
ये च मूढतमा लोके ये च बुद्धेः परं गताः | ते नराः सुखमेधन्ते क्लिश्यत्यन्तरितो जनः
Meaning
{"speaker":"Brahmana","innerSection":"सेनजित्पिङ्गलागीते","subParva":"mokshadharma","boriChapter":168,"vulgateChapter":174}
Moksha 1.25Open verse →
अन्त्येषु रेमिरे धीरा न ते मध्येषु रेमिरे | अन्त्यप्राप्तिं सुखामाहुर्दुःखमन्तरमन्तयोः
Meaning
{"speaker":"Brahmana","innerSection":"सेनजित्पिङ्गलागीते","subParva":"mokshadharma","boriChapter":168,"vulgateChapter":174}
Moksha 1.26Open verse →
ये तु बुद्धिसुखं प्राप्ता द्वंद्वातीता विमत्सराः | तान्नैवार्था न चानर्था व्यथयन्ति कदाचन
Meaning
{"speaker":"Brahmana","innerSection":"सेनजित्पिङ्गलागीते","subParva":"mokshadharma","boriChapter":168,"vulgateChapter":174}
Moksha 1.27Open verse →
अथ ये बुद्धिमप्राप्ता व्यतिक्रान्ताश्च मूढताम् | तेऽतिवेलं प्रहृष्यन्ति सन्तापमुपयान्ति च
Meaning
{"speaker":"Brahmana","innerSection":"सेनजित्पिङ्गलागीते","subParva":"mokshadharma","boriChapter":168,"vulgateChapter":174}
Moksha 1.28Open verse →
नित्यप्रमुदिता मूढा दिवि देवगणा इव | अवलेपेन महता परिदृब्धा विचेतसः
Meaning
{"speaker":"Brahmana","innerSection":"सेनजित्पिङ्गलागीते","subParva":"mokshadharma","boriChapter":168,"vulgateChapter":174}
Moksha 1.29Open verse →
सुखं दुःखान्तमालस्यं दुःखं दाक्ष्यं सुखोदयम् | भूतिश्चैव श्रिया सार्धं दक्षे वसति नालसे
Meaning
{"speaker":"Brahmana","innerSection":"सेनजित्पिङ्गलागीते","subParva":"mokshadharma","boriChapter":168,"vulgateChapter":174}
Moksha 1.30Open verse →
सुखं वा यदि वा दुःखं द्वेष्यं वा यदि वा प्रियम् | प्राप्तं प्राप्तमुपासीत हृदयेनापराजितः
Meaning
{"speaker":"Brahmana","innerSection":"सेनजित्पिङ्गलागीते","subParva":"mokshadharma","boriChapter":168,"vulgateChapter":174}
Moksha 1.31Open verse →
शोकस्थानसहस्राणि हर्षस्थानशतानि च | दिवसे दिवसे मूढमाविशन्ति न पण्डितम्
Meaning
{"speaker":"Brahmana","innerSection":"सेनजित्पिङ्गलागीते","subParva":"mokshadharma","boriChapter":168,"vulgateChapter":174}
Moksha 1.32Open verse →
बुद्धिमन्तं कृतप्रज्ञं शुश्रूषुमनसूयकम् | दान्तं जितेन्द्रियं चापि शोको न स्पृशते नरम्
Meaning
{"speaker":"Brahmana","innerSection":"सेनजित्पिङ्गलागीते","subParva":"mokshadharma","boriChapter":168,"vulgateChapter":174}
Moksha 1.33Open verse →
एतां बुद्धिं समास्थाय गुप्तचित्तश्चरेद्बुधः | उदयास्तमयज्ञं हि न शोकः स्प्रष्टुमर्हति
Meaning
{"speaker":"Brahmana","innerSection":"सेनजित्पिङ्गलागीते","subParva":"mokshadharma","boriChapter":168,"vulgateChapter":174}
Moksha 1.34Open verse →
यन्निमित्तं भवेच्छोकस्त्रासो वा दुःखमेव वा | आयासो वा यतोमूलस्तदेकाङ्गमपि त्यजेत्
Meaning
{"speaker":"Brahmana","innerSection":"सेनजित्पिङ्गलागीते","subParva":"mokshadharma","boriChapter":168,"vulgateChapter":174}
Moksha 1.35Open verse →
यद्यत्त्यजति कामानां तत्सुखस्याभिपूर्यते | कामानुसारी पुरुषः कामाननु विनश्यति
Meaning
{"speaker":"Brahmana","innerSection":"सेनजित्पिङ्गलागीते","subParva":"mokshadharma","boriChapter":168,"vulgateChapter":174}
Moksha 1.36Open verse →
यच्च कामसुखं लोके यच्च दिव्यं महत्सुखम् | तृष्णाक्षयसुखस्यैते नार्हतः षोडशीं कलाम्
Meaning
{"speaker":"Brahmana","innerSection":"सेनजित्पिङ्गलागीते","subParva":"mokshadharma","boriChapter":168,"vulgateChapter":174}
Moksha 1.37Open verse →
पूर्वदेहकृतं कर्म शुभं वा यदि वाशुभम् | प्राज्ञं मूढं तथा शूरं भजते यादृशं कृतम्
Meaning
{"speaker":"Brahmana","innerSection":"सेनजित्पिङ्गलागीते","subParva":"mokshadharma","boriChapter":168,"vulgateChapter":174}
Moksha 1.38Open verse →
एवमेव किलैतानि प्रियाण्येवाप्रियाणि च | जीवेषु परिवर्तन्ते दुःखानि च सुखानि च
Meaning
{"speaker":"Brahmana","innerSection":"सेनजित्पिङ्गलागीते","subParva":"mokshadharma","boriChapter":168,"vulgateChapter":174}
Moksha 1.39Open verse →
वृत्त एष हृदि प्रौढो मृत्युरेष मनोमयः
Meaning
{"speaker":"Brahmana","innerSection":"सेनजित्पिङ्गलागीते","subParva":"mokshadharma","boriChapter":168,"vulgateChapter":174}
Moksha 1.40Open verse →
यदा संहरते कामान्कूर्मोऽङ्गानीव सर्वशः | तदात्मज्योतिरात्मा च आत्मन्येव प्रसीदति
Meaning
{"speaker":"Brahmana","innerSection":"सेनजित्पिङ्गलागीते","subParva":"mokshadharma","boriChapter":168,"vulgateChapter":174}
Moksha 1.41Open verse →
किञ्चिदेव ममत्वेन यदा भवति कल्पितम् | तदेव परितापार्थं सर्वं सम्पद्यते तदा
Meaning
{"speaker":"Brahmana","innerSection":"सेनजित्पिङ्गलागीते","subParva":"mokshadharma","boriChapter":168,"vulgateChapter":174}
Moksha 1.42Open verse →
न बिभेति यदा चायं यदा चास्मान्न बिभ्यति | यदा नेच्छति न द्वेष्टि ब्रह्म सम्पद्यते तदा
Meaning
{"speaker":"Brahmana","innerSection":"सेनजित्पिङ्गलागीते","subParva":"mokshadharma","boriChapter":168,"vulgateChapter":174}
Moksha 1.43Open verse →
उभे सत्यानृते त्यक्त्वा शोकानन्दौ भयाभये | प्रियाप्रिये परित्यज्य प्रशान्तात्मा भविष्यसि
Meaning
{"speaker":"Brahmana","innerSection":"सेनजित्पिङ्गलागीते","subParva":"mokshadharma","boriChapter":168,"vulgateChapter":174}
Moksha 1.44Open verse →
यदा न कुरुते धीरः सर्वभूतेषु पापकम् | कर्मणा मनसा वाचा ब्रह्म सम्पद्यते तदा
Meaning
{"speaker":"Brahmana","innerSection":"सेनजित्पिङ्गलागीते","subParva":"mokshadharma","boriChapter":168,"vulgateChapter":174}
Moksha 1.45Open verse →
या दुस्त्यजा दुर्मतिभिर्या न जीर्यति जीर्यतः | योऽसौ प्राणान्तिको रोगस्तां तृष्णां त्यजतः सुखम्
Meaning
{"speaker":"Brahmana","innerSection":"सेनजित्पिङ्गलागीते","subParva":"mokshadharma","boriChapter":168,"vulgateChapter":174}
Moksha 1.46Open verse →
अत्र पिङ्गलया गीता गाथाः श्रूयन्ति पार्थिव | यथा सा कृच्छ्रकालेऽपि लेभे धर्मं सनातनम्
Meaning
{"speaker":"Brahmana","innerSection":"सेनजित्पिङ्गलागीते","subParva":"mokshadharma","boriChapter":168,"vulgateChapter":174}
Moksha 1.47Open verse →
सङ्केते पिङ्गला वेश्या कान्तेनासीद्विनाकृता | अथ कृच्छ्रगता शान्तां बुद्धिमास्थापयत्तदा
Meaning
{"speaker":"Brahmana","innerSection":"सेनजित्पिङ्गलागीते","subParva":"mokshadharma","boriChapter":168,"vulgateChapter":174}
Moksha 1.48Open verse →
पिङ्गलोवाच|| उन्मत्ताहमनुन्मत्तं कान्तमन्ववसं चिरम् | अन्तिके रमणं सन्तं नैनमध्यगमं पुरा
Meaning
{"speaker":"Brahmana","innerSection":"सेनजित्पिङ्गलागीते","subParva":"mokshadharma","boriChapter":168,"vulgateChapter":174}
Moksha 1.49Open verse →
एकस्थूणं नवद्वारमपिधास्याम्यगारकम् | का हि कान्तमिहायान्तमयं कान्तेति मंस्यते
Meaning
{"speaker":"Brahmana","innerSection":"सेनजित्पिङ्गलागीते","subParva":"mokshadharma","boriChapter":168,"vulgateChapter":174}
Moksha 1.50Open verse →
अकामाः कामरूपेण धूर्ता नरकरूपिणः | न पुनर्वञ्चयिष्यन्ति प्रतिबुद्धास्मि जागृमि
Meaning
{"speaker":"Brahmana","innerSection":"सेनजित्पिङ्गलागीते","subParva":"mokshadharma","boriChapter":168,"vulgateChapter":174}
Moksha 1.51Open verse →
अनर्थोऽपि भवत्यर्थो दैवात्पूर्वकृतेन वा | सम्बुद्धाहं निराकारा नाहमद्याजितेन्द्रिया
Meaning
{"speaker":"Brahmana","innerSection":"सेनजित्पिङ्गलागीते","subParva":"mokshadharma","boriChapter":168,"vulgateChapter":174}
Moksha 1.52Open verse →
सुखं निराशः स्वपिति नैराश्यं परमं सुखम् | आशामनाशां कृत्वा हि सुखं स्वपिति पिङ्गला
Meaning
{"speaker":"Brahmana","innerSection":"सेनजित्पिङ्गलागीते","subParva":"mokshadharma","boriChapter":168,"vulgateChapter":174}
Moksha 1.53Open verse →
एतैश्चान्यैश्च विप्रस्य हेतुमद्भिः प्रभाषितैः | पर्यवस्थापितो राजा सेनजिन्मुमुदे सुखम्
Meaning
{"speaker":"Bhishma","innerSection":"सेनजित्पिङ्गलागीते","subParva":"mokshadharma","boriChapter":168,"vulgateChapter":174}