Mokshadharma 151 (BORI 318, vulgate 324)

अध्यायः ३१८

Shanti Parva Mokshadharma chapter 151 of 186.

Moksha 151.1Open verse →
सुखदुःखविपर्यासो यदा समुपपद्यते | नैनं प्रज्ञा सुनीतं वा त्रायते नापि पौरुषम्
Meaning
{"speaker":"Narada","innerSection":"सुलभाजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":318,"vulgateChapter":324}
Moksha 151.2Open verse →
स्वभावाद्यत्नमातिष्ठेद्यत्नवान्नावसीदति | जरामरणरोगेभ्यः प्रियमात्मानमुद्धरेत्
Meaning
{"speaker":"Narada","innerSection":"सुलभाजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":318,"vulgateChapter":324}
Moksha 151.3Open verse →
रुजन्ति हि शरीराणि रोगाः शारीरमानसाः | सायका इव तीक्ष्णाग्राः प्रयुक्ता दृढधन्विभिः
Meaning
{"speaker":"Narada","innerSection":"सुलभाजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":318,"vulgateChapter":324}
Moksha 151.4Open verse →
व्याधितस्य विवित्साभिस्त्रस्यतो जीवितैषिणः | अवशस्य विनाशाय शरीरमपकृष्यते
Meaning
{"speaker":"Narada","innerSection":"सुलभाजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":318,"vulgateChapter":324}
Moksha 151.5Open verse →
स्रवन्ति न निवर्तन्ते स्रोतांसि सरितामिव | आयुरादाय मर्त्यानां रात्र्यहानि पुनः पुनः
Meaning
{"speaker":"Narada","innerSection":"सुलभाजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":318,"vulgateChapter":324}
Moksha 151.6Open verse →
व्यत्ययो ह्ययमत्यन्तं पक्षयोः शुक्लकृष्णयोः | जातं मर्त्यं जरयति निमेषं नावतिष्ठते
Meaning
{"speaker":"Narada","innerSection":"सुलभाजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":318,"vulgateChapter":324}
Moksha 151.7Open verse →
सुखदुःखानि भूतानामजरो जरयन्नसौ | आदित्यो ह्यस्तमभ्येति पुनः पुनरुदेति च
Meaning
{"speaker":"Narada","innerSection":"सुलभाजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":318,"vulgateChapter":324}
Moksha 151.8Open verse →
अदृष्टपूर्वानादाय भावानपरिशङ्कितान् | इष्टानिष्टान्मनुष्याणामस्तं गच्छन्ति रात्रयः
Meaning
{"speaker":"Narada","innerSection":"सुलभाजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":318,"vulgateChapter":324}
Moksha 151.9Open verse →
यो यमिच्छेद्यथाकामं कामानां तत्तदाप्नुयात् | यदि स्यान्न पराधीनं पुरुषस्य क्रियाफलम्
Meaning
{"speaker":"Narada","innerSection":"सुलभाजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":318,"vulgateChapter":324}
Moksha 151.10Open verse →
संयताश्च हि दक्षाश्च मतिमन्तश्च मानवाः | दृश्यन्ते निष्फलाः सन्तः प्रहीणाश्च स्वकर्मभिः
Meaning
{"speaker":"Narada","innerSection":"सुलभाजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":318,"vulgateChapter":324}
Moksha 151.11Open verse →
अपरे बालिशाः सन्तो निर्गुणाः पुरुषाधमाः | आशीर्भिरप्यसंयुक्ता दृश्यन्ते सर्वकामिनः
Meaning
{"speaker":"Narada","innerSection":"सुलभाजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":318,"vulgateChapter":324}
Moksha 151.12Open verse →
भूतानामपरः कश्चिद्धिंसायां सततोत्थितः | वञ्चनायां च लोकस्य स सुखेष्वेव जीर्यते
Meaning
{"speaker":"Narada","innerSection":"सुलभाजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":318,"vulgateChapter":324}
Moksha 151.13Open verse →
अचेष्टमानमासीनं श्रीः कञ्चिदुपतिष्ठति | कश्चित्कर्मानुसृत्यान्यो न प्राप्यमधिगच्छति
Meaning
{"speaker":"Narada","innerSection":"सुलभाजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":318,"vulgateChapter":324}
Moksha 151.14Open verse →
अपराधं समाचक्ष्व पुरुषस्य स्वभावतः | शुक्रमन्यत्र सम्भूतं पुनरन्यत्र गच्छति
Meaning
{"speaker":"Narada","innerSection":"सुलभाजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":318,"vulgateChapter":324}
Moksha 151.15Open verse →
तस्य योनौ प्रसक्तस्य गर्भो भवति वा न वा | आम्रपुष्पोपमा यस्य निवृत्तिरुपलभ्यते
Meaning
{"speaker":"Narada","innerSection":"सुलभाजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":318,"vulgateChapter":324}
Moksha 151.16Open verse →
केषाञ्चित्पुत्रकामानामनुसन्तानमिच्छताम् | सिद्धौ प्रयतमानानां नैवाण्डमुपजायते
Meaning
{"speaker":"Narada","innerSection":"सुलभाजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":318,"vulgateChapter":324}
Moksha 151.17Open verse →
गर्भाच्चोद्विजमानानां क्रुद्धादाशीविषादिव | आयुष्माञ्जायते पुत्रः कथं प्रेतः पितैव सः
Meaning
{"speaker":"Narada","innerSection":"सुलभाजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":318,"vulgateChapter":324}
Moksha 151.18Open verse →
देवानिष्ट्वा तपस्तप्त्वा कृपणैः पुत्रगृद्धिभिः | दश मासान्परिधृता जायन्ते कुलपांसनाः
Meaning
{"speaker":"Narada","innerSection":"सुलभाजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":318,"vulgateChapter":324}
Moksha 151.19Open verse →
अपरे धनधान्यानि भोगांश्च पितृसञ्चितान् | विपुलानभिजायन्ते लब्धास्तैरेव मङ्गलैः
Meaning
{"speaker":"Narada","innerSection":"सुलभाजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":318,"vulgateChapter":324}
Moksha 151.20Open verse →
अन्योन्यं समभिप्रेत्य मैथुनस्य समागमे | उपद्रव इवाविष्टो योनिं गर्भः प्रपद्यते
Meaning
{"speaker":"Narada","innerSection":"सुलभाजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":318,"vulgateChapter":324}
Moksha 151.21Open verse →
शीर्णं परशरीरेण निच्छवीकं शरीरिणम् | प्राणिनां प्राणसंरोधे मांसश्लेष्मविचेष्टितम्
Meaning
{"speaker":"Narada","innerSection":"सुलभाजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":318,"vulgateChapter":324}
Moksha 151.22Open verse →
निर्दग्धं परदेहेन परदेहं चलाचलम् | विनश्यन्तं विनाशान्ते नावि नावमिवाहितम्
Meaning
{"speaker":"Narada","innerSection":"सुलभाजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":318,"vulgateChapter":324}
Moksha 151.23Open verse →
सङ्गत्या जठरे न्यस्तं रेतोबिन्दुमचेतनम् | केन यत्नेन जीवन्तं गर्भं त्वमिह पश्यसि
Meaning
{"speaker":"Narada","innerSection":"सुलभाजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":318,"vulgateChapter":324}
Moksha 151.24Open verse →
अन्नपानानि जीर्यन्ते यत्र भक्षाश्च भक्षिताः | तस्मिन्नेवोदरे गर्भः किं नान्नमिव जीर्यते
Meaning
{"speaker":"Narada","innerSection":"सुलभाजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":318,"vulgateChapter":324}
Moksha 151.25Open verse →
गर्भमूत्रपुरीषाणां स्वभावनियता गतिः | धारणे वा विसर्गे वा न कर्तुर्विद्यते वशः
Meaning
{"speaker":"Narada","innerSection":"सुलभाजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":318,"vulgateChapter":324}
Moksha 151.26Open verse →
स्रवन्ति ह्युदराद्गर्भा जायमानास्तथापरे | आगमेन सहान्येषां विनाश उपपद्यते
Meaning
{"speaker":"Narada","innerSection":"सुलभाजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":318,"vulgateChapter":324}
Moksha 151.27Open verse →
एतस्माद्योनिसम्बन्धाद्यो जीवन्परिमुच्यते | प्रजां च लभते काञ्चित्पुनर्द्वंद्वेषु मज्जति
Meaning
{"speaker":"Narada","innerSection":"सुलभाजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":318,"vulgateChapter":324}
Moksha 151.28Open verse →
शतस्य सहजातस्य सप्तमीं दशमीं दशाम् | प्राप्नुवन्ति ततः पञ्च न भवन्ति शतायुषः
Meaning
{"speaker":"Narada","innerSection":"सुलभाजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":318,"vulgateChapter":324}
Moksha 151.29Open verse →
नाभ्युत्थाने मनुष्याणां योगाः स्युर्नात्र संशयः | व्याधिभिश्च विमथ्यन्ते व्यालैः क्षुद्रमृगा इव
Meaning
{"speaker":"Narada","innerSection":"सुलभाजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":318,"vulgateChapter":324}
Moksha 151.30Open verse →
व्याधिभिर्भक्ष्यमाणानां त्यजतां विपुलं धनम् | वेदनां नापकर्षन्ति यतमानाश्चिकित्सकाः
Meaning
{"speaker":"Narada","innerSection":"सुलभाजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":318,"vulgateChapter":324}
Moksha 151.31Open verse →
ते चापि निपुणा वैद्याः कुशलाः सम्भृतौषधाः | व्याधिभिः परिकृष्यन्ते मृगा व्याधैरिवार्दिताः
Meaning
{"speaker":"Narada","innerSection":"सुलभाजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":318,"vulgateChapter":324}
Moksha 151.32Open verse →
ते पिबन्तः कषायांश्च सर्पींषि विविधानि च | दृश्यन्ते जरया भग्ना नागा नागैरिवोत्तमैः
Meaning
{"speaker":"Narada","innerSection":"सुलभाजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":318,"vulgateChapter":324}
Moksha 151.33Open verse →
के वा भुवि चिकित्सन्ते रोगार्तान्मृगपक्षिणः | श्वापदानि दरिद्रांश्च प्रायो नार्ता भवन्ति ते
Meaning
{"speaker":"Narada","innerSection":"सुलभाजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":318,"vulgateChapter":324}
Moksha 151.34Open verse →
घोरानपि दुराधर्षान्नृपतीनुग्रतेजसः | आक्रम्य रोग आदत्ते पशून्पशुपचो यथा
Meaning
{"speaker":"Narada","innerSection":"सुलभाजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":318,"vulgateChapter":324}
Moksha 151.35Open verse →
इति लोकमनाक्रन्दं मोहशोकपरिप्लुतम् | स्रोतसा सहसा क्षिप्तं ह्रियमाणं बलीयसा
Meaning
{"speaker":"Narada","innerSection":"सुलभाजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":318,"vulgateChapter":324}
Moksha 151.36Open verse →
न धनेन न राज्येन नोग्रेण तपसा तथा | स्वभावा व्यतिवर्तन्ते ये नियुक्ताः शरीरिषु
Meaning
{"speaker":"Narada","innerSection":"सुलभाजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":318,"vulgateChapter":324}
Moksha 151.37Open verse →
न म्रियेरन्न जीर्येरन्सर्वे स्युः सर्वकामिकाः | नाप्रियं प्रतिपश्येयुरुत्थानस्य फलं प्रति
Meaning
{"speaker":"Narada","innerSection":"सुलभाजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":318,"vulgateChapter":324}
Moksha 151.38Open verse →
उपर्युपरि लोकस्य सर्वो भवितुमिच्छति | यतते च यथाशक्ति न च तद्वर्तते तथा
Meaning
{"speaker":"Narada","innerSection":"सुलभाजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":318,"vulgateChapter":324}
Moksha 151.39Open verse →
ऐश्वर्यमदमत्तांश्च मत्तान्मद्यमदेन च | अप्रमत्ताः शठाः क्रूरा विक्रान्ताः पर्युपासते
Meaning
{"speaker":"Narada","innerSection":"सुलभाजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":318,"vulgateChapter":324}
Moksha 151.40Open verse →
क्लेशाः प्रतिनिवर्तन्ते केषाञ्चिदसमीक्षिताः | स्वं स्वं च पुनरन्येषां न किञ्चिदभिगम्यते
Meaning
{"speaker":"Narada","innerSection":"सुलभाजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":318,"vulgateChapter":324}
Moksha 151.41Open verse →
महच्च फलवैषम्यं दृश्यते कर्मसन्धिषु | वहन्ति शिबिकामन्ये यान्त्यन्ये शिबिकागताः
Meaning
{"speaker":"Narada","innerSection":"सुलभाजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":318,"vulgateChapter":324}
Moksha 151.42Open verse →
सर्वेषामृद्धिकामानामन्ये रथपुरःसराः | मनुजाश्च शतस्त्रीकाः शतशो विधवाः स्त्रियः
Meaning
{"speaker":"Narada","innerSection":"सुलभाजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":318,"vulgateChapter":324}
Moksha 151.43Open verse →
द्वंद्वारामेषु भूतेषु गच्छन्त्येकैकशो नराः | इदमन्यत्परं पश्य मात्र मोहं करिष्यसि
Meaning
{"speaker":"Narada","innerSection":"सुलभाजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":318,"vulgateChapter":324}
Moksha 151.44Open verse →
त्यज धर्ममधर्मं च उभे सत्यानृते त्यज | उभे सत्यानृते त्यक्त्वा येन त्यजसि तं त्यज
Meaning
{"speaker":"Narada","innerSection":"सुलभाजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":318,"vulgateChapter":324}
Moksha 151.45Open verse →
एतत्ते परमं गुह्यमाख्यातमृषिसत्तम | येन देवाः परित्यज्य मर्त्यलोकं दिवं गताः
Meaning
{"speaker":"Narada","innerSection":"सुलभाजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":318,"vulgateChapter":324}
Moksha 151.46Open verse →
नारदस्य वचः श्रुत्वा शुकः परमबुद्धिमान् | सञ्चिन्त्य मनसा धीरो निश्चयं नाध्यगच्छत
Meaning
{"speaker":"Bhishma","innerSection":"सुलभाजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":318,"vulgateChapter":324}
Moksha 151.47Open verse →
पुत्रदारैर्महान्क्लेशो विद्याम्नाये महाञ्श्रमः | किं नु स्याच्छाश्वतं स्थानमल्पक्लेशं महोदयम्
Meaning
{"speaker":"Bhishma","innerSection":"सुलभाजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":318,"vulgateChapter":324}
Moksha 151.48Open verse →
ततो मुहूर्तं सञ्चिन्त्य निश्चितां गतिमात्मनः | परावरज्ञो धर्मस्य परां नैःश्रेयसीं गतिम्
Meaning
{"speaker":"Bhishma","innerSection":"सुलभाजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":318,"vulgateChapter":324}
Moksha 151.49Open verse →
कथं त्वहमसङ्क्लिष्टो गच्छेयं परमां गतिम् | नावर्तेयं यथा भूयो योनिसंसारसागरे
Meaning
{"speaker":"Bhishma","innerSection":"सुलभाजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":318,"vulgateChapter":324}
Moksha 151.50Open verse →
परं भावं हि काङ्क्षामि यत्र नावर्तते पुनः | सर्वसङ्गान्परित्यज्य निश्चितां मनसो गतिम्
Meaning
{"speaker":"Bhishma","innerSection":"सुलभाजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":318,"vulgateChapter":324}
Moksha 151.51Open verse →
तत्र यास्यामि यत्रात्मा शमं मेऽधिगमिष्यति | अक्षयश्चाव्ययश्चैव यत्र स्थास्यामि शाश्वतः
Meaning
{"speaker":"Bhishma","innerSection":"सुलभाजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":318,"vulgateChapter":324}
Moksha 151.52Open verse →
न तु योगमृते शक्या प्राप्तुं सा परमा गतिः | अवबन्धो हि मुक्तस्य कर्मभिर्नोपपद्यते
Meaning
{"speaker":"Bhishma","innerSection":"सुलभाजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":318,"vulgateChapter":324}
Moksha 151.53Open verse →
तस्माद्योगं समास्थाय त्यक्त्वा गृहकलेवरम् | वायुभूतः प्रवेक्ष्यामि तेजोराशिं दिवाकरम्
Meaning
{"speaker":"Bhishma","innerSection":"सुलभाजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":318,"vulgateChapter":324}
Moksha 151.54Open verse →
क्षीयते हि सदा सोमः पुनश्चैवाभिपूर्यते
Meaning
{"speaker":"Bhishma","innerSection":"सुलभाजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":318,"vulgateChapter":324}
Moksha 151.55Open verse →
रविस्तु सन्तापयति लोकान्रश्मिभिरुल्बणैः | सर्वतस्तेज आदत्ते नित्यमक्षयमण्डलः
Meaning
{"speaker":"Bhishma","innerSection":"सुलभाजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":318,"vulgateChapter":324}
Moksha 151.56Open verse →
अतो मे रोचते गन्तुमादित्यं दीप्ततेजसम् | अत्र वत्स्यामि दुर्धर्षो निःसङ्गेनान्तरात्मना
Meaning
{"speaker":"Bhishma","innerSection":"सुलभाजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":318,"vulgateChapter":324}
Moksha 151.57Open verse →
सूर्यस्य सदने चाहं निक्षिप्येदं कलेवरम् | ऋषिभिः सह यास्यामि सौरं तेजोऽतिदुःसहम्
Meaning
{"speaker":"Bhishma","innerSection":"सुलभाजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":318,"vulgateChapter":324}
Moksha 151.58Open verse →
आपृच्छामि नगान्नागान्गिरीनुर्वीं दिशो दिवम् | देवदानवगन्धर्वान्पिशाचोरगराक्षसान्
Meaning
{"speaker":"Bhishma","innerSection":"सुलभाजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":318,"vulgateChapter":324}
Moksha 151.59Open verse →
लोकेषु सर्वभूतानि प्रवेक्ष्यामि नसंशयः | पश्यन्तु योगवीर्यं मे सर्वे देवाः सहर्षिभिः
Meaning
{"speaker":"Bhishma","innerSection":"सुलभाजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":318,"vulgateChapter":324}
Moksha 151.60Open verse →
अथानुज्ञाप्य तमृषिं नारदं लोकविश्रुतम् | तस्मादनुज्ञां सम्प्राप्य जगाम पितरं प्रति
Meaning
{"speaker":"Bhishma","innerSection":"सुलभाजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":318,"vulgateChapter":324}
Moksha 151.61Open verse →
सोऽभिवाद्य महात्मानमृषिं द्वैपायनं मुनिम् | शुकः प्रदक्षिणीकृत्य कृष्णमापृष्टवान्मुनिः
Meaning
{"speaker":"Bhishma","innerSection":"सुलभाजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":318,"vulgateChapter":324}
Moksha 151.62Open verse →
श्रुत्वा ऋषिस्तद्वचनं शुकस्य; प्रीतो महात्मा पुनराह चैनम् | भो भोः पुत्र स्थीयतां तावदद्य; यावच्चक्षुः प्रीणयामि त्वदर्थम्
Meaning
{"speaker":"Bhishma","innerSection":"सुलभाजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":318,"vulgateChapter":324}
Moksha 151.63Open verse →
पितरं सम्परित्यज्य जगाम द्विजसत्तमः
Meaning
{"speaker":"Bhishma","innerSection":"सुलभाजनकसंवादः","subParva":"mokshadharma","boriChapter":318,"vulgateChapter":324}