Sant Seva ParishadSant Seva ParishadSSP · sant seva

Bhagavad Gita

श्रीमद्भगवद्गीता

मूल श्लोकः

उद्धरेदात्मनात्मानं नात्मानमवसादयेत्। आत्मैव ह्यात्मनो बन्धुरात्मैव रिपुरात्मनः॥

uddhared ātmanātmānaṁ nātmānam avasādayet ātmaiva hy ātmano bandhur ātmaiva ripur ātmanaḥ

BG 6.5

Audio
Translations & commentaries(3)
Show:

Sūtra Translation

Sūtra· EN

Let one lift the self by the self; let one not degrade the self. For the self alone is the friend of the self, and the self alone is the enemy of the self.

SūtraShankaracharya· SA

यदैवं योगारूढः, तदा तेन आत्मा उद्भृतो भवति संसाराद् अनर्थ-जातात् । अतः - उद्धरेत् संसार-सागरे निमग्नम् आत्मनात्मानं तत उत् ऊर्ध्वं हरेद् उद्धरेत्, योगारूढताम् आपादयेद् इत्य् अर्थः । नात्मानम् अवसादयेत् नाधो नयेत, नाधो गमयेत् । आत्मैव हि यस्माद् आत्मनो बन्धुः । न ह्य् अन्यः कश्चित् बन्धुः, यः संसार-मुक्तये भवति । बन्धुर् अपि तावत् मोक्षं प्रति प्रतिकूल एव, स्नेहादि-बन्धनायतनत्वात् । तस्मात् युक्तम् अवधारणम् आत्मैव ह्य् आत्मनो बन्धुर् इति । आत्मैव रिपुः शत्रुः । यो ऽन्यो ऽपकारी बाह्यः शत्रुः सो ऽपि आत्म-प्रयुक्त एवेति युक्तम् एवावधारणम् आत्मैव रिपुर् आत्मन इति

SūtraShankaracharya· SA-ROMAN

yadaivaṃ yogārūḍhaḥ, tadā tena ātmā udbhṛto bhavati saṃsārād anartha-jātāt | ataḥ - uddharet saṃsāra-sāgare nimagnam ātmanātmānaṃ tata ut ūrdhvaṃ hared uddharet, yogārūḍhatām āpādayed ity arthaḥ | nātmānam avasādayet nādho nayeta, nādho gamayet | ātmaiva hi yasmād ātmano bandhuḥ | na hy anyaḥ kaścit bandhuḥ, yaḥ saṃsāra-muktaye bhavati | bandhur api tāvat mokṣaṃ prati pratikūla eva, snehādi-bandhanāyatanatvāt | tasmāt yuktam avadhāraṇam ātmaiva hy ātmano bandhur iti | ātmaiva ripuḥ śatruḥ | yo 'nyo 'pakārī bāhyaḥ śatruḥ so 'pi ātma-prayukta eveti yuktam evāvadhāraṇam ātmaiva ripur ātmana iti