4.37 As the blazing fire reduces fuel to ashes, O Arjuna, so does the fire of knowledge reduce all actions to ashes.
Bhagavad Gita
श्रीमद्भगवद्गीता
मूल श्लोकः
यथैधांसि समिद्धोऽग्निर्भस्मसात्कुरुतेऽर्जुन | ज्ञानाग्निः सर्वकर्माणि भस्मसात्कुरुते तथा ||४-३७||
yathaidhāṃsi samiddho.agnirbhasmasātkurute.arjuna . jñānāgniḥ sarvakarmāṇi bhasmasātkurute tathā ||4-37||
BG 4.37
Audio
Translations & commentaries(4)
Sūtra — Translation
।।4.37।। जैसे प्रज्जवलित अग्नि ईन्धन को भस्मसात् कर देती है, वैसे ही, हे अर्जुन ! ज्ञानरूपी अग्नि सम्पूर्ण कर्मों को भस्मसात् कर देती है।।
ज्ञानं कथं नाशयति पापम् ? इति स-दृष्टान्तम् उच्यते --- यथैधांसि काष्ठानि समिद्धः सम्यग् इद्धो दीप्तो ऽग्निर् भस्मसात् भस्मीभावं कुरुते हे अर्जुन, ज्ञानम् एव अग्निर् ज्ञानाग्निः सर्व-कर्माणि भस्मसात् कुरुते तथा निर्बीजीकरोतीत्य् अर्थः । न हि साक्षाद् एव ज्ञानाग्निः कर्माणीन्धनवत् भस्मीकर्तुं शक्नोति । तस्मात् सम्यग् दर्शनं सर्व-कर्मणां निर्बीजत्वे कारणम् इत्य् अभिप्रायः । सामर्थ्याद् येन कर्मणा अरीरम् आरब्धं तत् प्रवृत्त-फलत्वाद् उपभोगेनैव क्षीयते । तस्य तावद् एव चिरं यावन् न विमोक्ष्ये ऽथ सम्पत्स्ये [छाउ ६।१४।१] अतो यान्य् अप्रवृत्त-फलानि ज्ञानोत्पत्तेः प्राक् कृतानि ज्ञान-सहभावीनि चातीतानेक-जन्म-कृतानि च तान्य् एव सर्वाणि भस्मसात् कुरुते
jñānaṃ kathaṃ nāśayati pāpam ? iti sa-dṛṣṭāntam ucyate --- yathaidhāṃsi kāṣṭhāni samiddhaḥ samyag iddho dīpto 'gnir bhasmasāt bhasmībhāvaṃ kurute he arjuna, jñānam eva agnir jñānāgniḥ sarva-karmāṇi bhasmasāt kurute tathā nirbījīkarotīty arthaḥ | na hi sākṣād eva jñānāgniḥ karmāṇīndhanavat bhasmīkartuṃ śaknoti | tasmāt samyag darśanaṃ sarva-karmaṇāṃ nirbījatve kāraṇam ity abhiprāyaḥ | sāmarthyād yena karmaṇā arīram ārabdhaṃ tat pravṛtta-phalatvād upabhogenaiva kṣīyate | tasya tāvad eva ciraṃ yāvan na vimokṣye 'tha sampatsye [chāu 6.14.1] ato yāny apravṛtta-phalāni jñānotpatteḥ prāk kṛtāni jñāna-sahabhāvīni cātītāneka-janma-kṛtāni ca tāny eva sarvāṇi bhasmasāt kurute